Budva

Šta vidjeti i raditi

• Stari grad: obilazak zidina (2 €, od aprila do novembra, 10:00-20:00, vode ga opštinski muzeji) i Citadela (5 €, besplatno za građane Budve s budvanskom ličnom kartom) dvije su odvojene ulaznice dva odvojena upravljača.
• Muzej grada Budve u ulici Petra I Petrovića 11: četiri nivoa i više od 400 m², od čega su tri arheologija iz helenističke, rimske i kasnoantičke nekropole istražene nakon zemljotresa 1979, a gornji sprat etnografija. Odrasli 5 €, djeca od 12 do 18 godina 3 €, mlađi od 12 besplatno. Zgrada je otvorena 2003.
• Crkve Starog grada: Santa Maria in Punta, najstarija; Sveti Ivan, s ostacima ranohrišćanske bazilike; Sveta Trojica; Sveti Sava.
• Tvrđava Mogren na brdu Spas iznad druge plaže Mogren, podignuta 1860. kao austrijska kasarna, jedna od tri tvrđave na rivijeri, uz Đurđevac (15. vijek) i Kosmač (19. vijek). Oštećena je 1979. i nikad nije obnovljena.
• Budvanska balerina, bronzana plesačica Gradimira Aleksića na stijeni između Starog grada i Mogrena, na tom mjestu od 1965.
• Ostrvo Sveti Nikola (Školj), manje od 1 km od obale, s tri pješčane plaže ukupne dužine 840 m; mali brodovi prevoze iz Budve i s obližnjih plaža.
• Paraglajding s Brajića (731 m): tandem letovi od oko 10-15 minuta završavaju se na plaži Bečići.
• Ronjenje: klubovi rade u Budvi, Pržnu, Svetom Stefanu i Petrovcu, a dozvola za ronjenje nije potrebna. Na dnu su kolonije gorgonija i koralja i livade posidonije.
• Dalje duž rivijere: ostrvce Sveti Stefan, manastiri Praskvica i Podmaine i tvrđava Kosmač.

SponzorisanoParaglajding sa Brajićapreko ViatorPogledajte ture →

Stari grad

Stari grad okružuju srednjovjekovne zidine s citadelom, kulama i kapijama, a unutra su sačuvani rimski stubovi. Zemljotres 15. aprila 1979. teško ga je oštetio; obnova je trajala tokom naredne decenije. Budva je prvi put prepoznata kao važan arheološki lokalitet 1938, a helenistička i rimska nekropola istraživana je 1957-1958. i ponovo, u velikom obimu, nakon zemljotresa. Stari grad nije ni na UNESCO-ovoj listi svjetske baštine ni na crnogorskoj preliminarnoj listi, na kojoj su Cetinje, Stari Bar, Duklja, Biogradska gora i Ulcinj. Unutar zidina su i Moderna galerija i Spomen-kuća Stefana Mitrova Ljubiše; automobili ostaju napolju.

Plaže

Budva je 2026. imala 18 od 36 kupališta s Plavom zastavom u Crnoj Gori, više od bilo koje druge opštine; zastava se dodjeljuje kupalištu pod koncesijom, a ne cijeloj plaži. Polovina svakog javnog kupališta, mjereno po dužini, mora ostati bez ležaljki i suncobrana i biti tako obilježena, pa za sopstveni peškir uvijek ima mjesta; na opremljenoj polovini jedan suncobran s dvije ležaljke zauzima najmanje 8 m². Hotelska kupališta smiju biti opremljena cijelom površinom. Ležaljke na kupalištima u zakupu besplatne su poslije 17:00 samo za državljane Crne Gore uz ličnu kartu.

• U gradu: Mogren, dvije pješčane plaže povezane tunelom, 350 m, oko 500 m pješke od Starog grada stazom uz liticu koja nije bezbjedna kad duva jugo i kad su veliki talasi; Ričardova glava, oko 100 m šljunka ispod zidina, ispred hotela Avala; Slovenska plaža, gradska plaža od 1.600 m od luke do hotela Park, šljunkovita, mjestimično s pijeskom, s dijelom za kućne ljubimce u sredini.
• Prema Kotoru i Tivtu: Jaz, dva dijela od oko 800 m i 400 m, šljunak s pjeskovitim dnom, kamp iza plaže i četiri kupališta s Plavom zastavom 2026, nekoliko kilometara zapadno od grada.
• Od Bečića do Svetog Stefana: Bečići, oko 2.000 m pijeska s četiri kupališta sa zastavom i šetalištem do Starog grada; Kamenovo, 330 m pijeska pored magistrale; Pržno, 260 m ispred starog ribarskog sela; Miločer (Kraljeva plaža), 280 m sitnog pijeska ispred nekadašnjeg dvorca Karađorđevića; Kraljičina plaža, 200 m, nazvana po kraljici Mariji; Sveti Stefan, dvije plaže s obje strane prevlake, ukupno 1.170 m, s ružičastim i crvenkastim kamenčićima; Drobni pijesak, 250 m u uvali oko 1 km od puta Sveti Stefan-Petrovac, sa zastavom 2026.
• Petrovac: Petrovac, 600 m crvenkastog pijeska uz šetalište, s ostrvcima Katič i Sveta Nedjelja ispred obale; Lučice, oko 220 m sitnog pijeska 500 m južno od Petrovca; Buljarica, 2.250 m, najduža na rivijeri i druga u Crnoj Gori, poslije ulcinjske, pjeskovita kod Petrovca i dalje uglavnom šljunkovita, s tri kupališta sa zastavom i močvarom iza plaže u kojoj se zadržavaju rijetke ptice; Perazića Do, svega 40 m, ispod manastira Reževići.

Porodicama s malom djecom najviše odgovaraju pješčane i plitke plaže (Bečići, Lučice, Mogren); Slovenska plaža i Jaz imaju najviše barova, kafića i sportskih terena, a na Jazu se održavaju veliki koncerti.

Kretanje po gradu

• Gradski autobusi polaze iz Mediteranske ulice, s kružnog toka preko puta kafića Perla. Linija za Sveti Stefan vozi svakih 10 minuta od 06:00 do 22:00, a zatim rjeđe do 01:30; linija za Petrovac otprilike jednom na sat od 06:10 do 23:10; obje voze cijele godine. Linija Jaz-Trsteno-Ploče vozi od 08:00 do 19:15, a linija za akva-park jednom na sat od 10:00 do 18:00. Prevoznik: Mediteran Express, Trg sunca 2, +382 33 451 089.
• Taksi stajališta: Slovenska obala kod zgrade Zeta filma, autobuska stanica Mercur, Slovenska plaža, hotelski kompleks u Bečićima i autobuska stanica u Petrovcu.
• Šetalište pješke povezuje Stari grad, Slovensku plažu, tunel Zavala, Bečiće i Kamenovo.
• Turističke informacije: Mediteranska ulica, 08:00-21:00, +382 33 695 275; info-punktovi i u Starom gradu (+382 33 452 750), Pržnu, Rafailovićima, Bečićima i Petrovcu.

Istorija ukratko

Legenda osnivanje grada pripisuje Kadmu iz Tebe, a ime povezuje s grčkom riječju za vola. Nekropola je otkrivena 1937; Saraceni su opljačkali grad 841. Venecija je vladala od 1442. (neki izvori navode 1420) do 1797; osmanski napad uslijedio je 1571, a zemljotres 1667. Austrija je vlast preuzela 1797, kratak rusko-crnogorski period uslijedio je 1806-07, zatim Francuzi (1807-13) i ponovo Austrija, više od jednog vijeka. Put Cetinje-Budva otvoren je 1931, a prvi moderni hotel, Avala, 1939.

Kako doći

Tivat je aerodrom za Budvu; Podgorica je sat i po daleko, a Dubrovnik oko 65 km. Vremena vožnje su vremena bez gužve, od centra grada.

• Željeznice nema. Najbliže stanice su Sutomore (oko 35 km), Bar (oko 40 km) i Podgorica (oko 65 km).
• Autobuska stanica: +382 33 456 000. Kroz grad prolazi Jadranska magistrala (E65) između Herceg Novog i Ulcinja, a put M2 penje se preko Cetinja do Podgorice.

Kada doći

Sezona kupanja traje od maja do oktobra, kad se ispituje voda za kupanje i kad na plažama dežuraju spasioci. Kalendar oko nje:

• Međunarodni budvanski karneval, krajem aprila ili početkom maja.
• Festival Grad teatar u Starom gradu, od 1987, u julu i avgustu.
• Sea Dance, festival elektronske muzike, krajem avgusta.
• Petrovac Jazz Festival, početkom septembra; Dan širuna (riba, vino i pivo), u oktobru.
• Dan opštine, oko 22. novembra.

U blizini

• Kotor, UNESCO-ov grad pod zidinama u zalivu, 24 km.
• Tivat, grad s aerodromom, 23 km do aerodroma.
• Cetinje, 31 km uz put M2, a odatle Podgorica.
• Bar, 43 km, s najbližom željezničkom stanicom.
• Nacionalni park Lovćen, koji leži u opštinama Budva i Cetinje; s njegovog vidikovca Kraljevo počivalo pogled puca na Budvu, Tivat i Bokokotorski zaliv.

Pitanja

Koja je plaža najbliža Starom gradu?

Ričardova glava je odmah ispod zidina, a Mogren je oko 500 m dalje obalnom stazom, koju je najbolje izbjeći kad duva jugo. Slovenska plaža počinje kod luke, s druge strane.

Zidine ili Citadela?

Dvije ulaznice, dva upravljača: zidine (2 €, od aprila do novembra, 10:00-20:00) pripadaju javnoj ustanovi za muzeje, a Citadelom (5 €, besplatno za građane Budve) upravlja se posebno. Zidine su jeftiniji pogled; Citadela je ona na vrhu.

Koliko često vozi autobus za Sveti Stefan?

Svakih 10 minuta od 06:00 do 22:00, a zatim rjeđe do 01:30, iz Mediteranske ulice.

Da li je plaža besplatna?

Jeste, po propisu: polovina svakog javnog kupališta, po dužini, ostaje bez ležaljki i suncobrana za one sa sopstvenim peškirom. Ležaljke na opremljenoj polovini se iznajmljuju; po važećem pravilu poslije 17:00 besplatne su samo za državljane Crne Gore uz ličnu kartu.