Manastir Piva

Posjeta

Piva je živi manastir; kao u svakoj pravoslavnoj crkvi, obucite se pristojno i pitajte prije fotografisanja fresaka, koje idu od poda do svoda. Put iz Plužina prolazi pored manastira na putu za Nikšić, pa se uklapa u vožnju između Durmitora i Nikšićkog polja ili u dan oko Pivskog jezera s vidikovcem nad kanjonom Pive.

Šta vidjeti

• Freske, oko 1.260 m² živopisa starog skoro četiri vijeka, koji pokriva zidove i svodove crkve i ponovo je sastavljen dio po dio na novom mjestu.
• Sama crkva, jednostavna kamena građevina iz 1573-1586, ponovo podignuta kamen po kamen od izvornog zida.
• Ikonostas, pozlaćen, s redovima ikona i visokim rezbarenim krstom iznad, pod oslikanim zidovima.
• Pivsko jezero ispod puta, akumulacija koja je potopila prvo mjesto manastira na Sinjcu.

Kako je preseljen jedan manastir

Brana Mratinje, završena sredinom sedamdesetih godina 20. vijeka za hidroelektranu Piva, ispunila je kanjon Pive jezerom dubokim do 188 m, čiji nivo varira za čak 90 m, i stavila manastirsko mjesto na Sinjcu pod vodu. Umjesto da izgubi crkvu iz 16. vijeka i njen živopis, država ju je preselila. Radove je izveo Republički zavod za zaštitu spomenika kulture sa konsultantima iz cijele Jugoslavije, iz UNESCO-a i iz Istituto Centrale del Restauro u Rimu. Crkva je rastavljena, a freske skinute, i oboje je ponovo podignuto na Goranskom, oko 3 do 4 km od starog mjesta, a živopis je restauriran i vraćen na zidove. Preseljenje je počelo 1970. i završilo se u septembru 1982, kada su ključevi predati mitropolitu Danilu Dajkoviću; cijeli poduhvat, s restauracijom, trajao je trinaest godina.

Istorija

Crkvu je između 1573. i 1586. podigao Savatije Sokolović, kasnije srpski patrijarh, na izvoru Pive na Sinjcu. Gotovo četiri stotine godina manastir je stajao na izvoru; od 1982. stoji na Goranskom, iznad jezera koje pokriva staro mjesto.

Kako doći

Manastir je na Goranskom, uz put Plužine-Nikšić. Vrijeme vožnje bez saobraćaja: Plužine 8,3 km, oko 13 minuta; Nikšić 50,6 km, oko 1 sat i 5 minuta; Žabljak 56,7 km, oko 1 sat i 10 minuta; Podgorica 100,8 km, oko 2 sata i 5 minuta.

U blizini

• Pivsko jezero i rijeka Piva, s vidikovcem nad kanjonom Pive.
• Plužine, gradić na jezeru, 8 km.
• Stećci na Zagrađu, Šćepan Polje, plužinski dio lokaliteta UNESCO-a.
• Maglić i Nacionalni park Durmitor.
• Tara, koja se s Pivom sastaje na Šćepan Polju.

Zašto je manastir Piva preseljen?

Zato što je njegovo prvobitno mjesto na izvoru Pive na Sinjcu trebalo da potopi akumulacija iza brane Mratinje. Rastavljen je i ponovo podignut na Goranskom između 1970. i 1982.

Koliko su stare freske?

Skoro četiri vijeka. S građevinom je preseljeno oko 1.260 m² živopisa.